Studententheaterfestival - 3 t/m 7 november 2004 - Juryrapport 1e prijs
Menes (Nijmegen) speelt 'Alles'
Algemeen
Een indrukwekkende manier van soevereine omgang met theatrale techniek en vorm,
met als uitgangspunt een sterke tekst die op zeer professionele manier wordt
gebracht door de acteurs. De tekst krijgt een komedie-achtig karakter door het
typetjes-spel van de acteurs. De inhoud van de tekst krijgt een meerwaarde door
het ‘dubbele’ dat in deze voorstelling plaatsvindt. De acteur speelt een
buitenaards wezen, die weer een mens speelt. Hierdoor wordt de zin en
zinloosheid van taal en omgangsvormen extra benadrukt. Het je moeten aanpassen
aan structuren en het aan willen passen van structuren aan jezelf wordt hierdoor
versterkt. De ingrediënten die een kwalitatief hoogwaardig stuk zouden moeten
garanderen zijn aanwezig, d.w.z. er is een kwalitatief goede tekst voorhanden,
geschreven door een getalenteerde schrijfster, er is een goede professionele
regie, er is hard gewerkt om de acteurs op een bepaald niveau van
ambachtelijkheid te brengen. Dit zorgt ervoor dat het stuk tegen het
professionele aanzit.
Noodzaak
In het geval van Menes is er sprake van een intellectuele noodzaak om dit stuk
te spelen. De acteurs brengen de tekst tot leven, ze gaan akkoord met de
bedoeling van de schrijfster en de intentie van de regie. Daarnaast is er ook
een innerlijke noodzaak om dit stuk te spelen, want dit stuk roept om gespeeld
te worden en daaraan geven de acteurs goed gehoor, ze stralen uit dat deze
noodzaak aanwezig is. Er is een doordachte keuze gemaakt voor dit stuk en ze
voeren dit consequent door op een zeer indrukwekkende wijze.
Vrijheidsgebruik
Menes straalt een combinatie uit van vakmanschap en plezier. Het bijzondere aan
een student is dat ze de mogelijkheid heeft om een vrijheid te benutten die
andere personen niet hebben. Bij Menes heeft zich dit vertaald in een hoge mate
van ambachtelijkheid, hetgeen ongetwijfeld voortkomt uit inzet en betrokkenheid.
Drama
Drama is het vrijwillig opzoeken van problemen, deze uitlichten en hiermee een
spanning creëren, waarmee er een bepaalde vorm van identificatie door de
toeschouwer wordt toegepast. Het venijn van de voorstelling zit hem in de
staart, d.w.z. de voorstelling van conflictsituaties uit zich in de omgang met
taal en structuur en bereikt zijn hoogtepunt bij het voortdurend slaan in het
gezicht. Het aanpassen van jezelf aan de structuur gaat niet meer en de
structuur aanpassen aan jezelf gaat ook niet meer, escalatie van het probleem is
het gevolg. Als toeschouwer kun je je hiermee identificeren, vooral omdat je als
toeschouwer vanaf het begin van de voorstelling stilzijgend akkoord gaat met de
gekozen tekst, vorm etc. Identificatie is misschien niet juist gekozen in dit
geval, maar als toeschouwer voel je je in ieder geval wel betrokken.
Verbazing
Door de combinatie van vorm en inhoud, de combinatie van het ‘dubbele’, de tekst
en het spel ben je als toeschouwer verbaasd in positieve zin. Het publiek ziet
nieuwe vormen van theater die als eye-opener kunnen werken, zowel op thematisch
als op theatraal vlak.
Enscenering
Er is goed doorgedacht over kleurgebruik. We hebben het hier over de ‘grijzen’
en de ‘zwarten’, die terug komen in decor en kostuums. Dit steunt de verwarring
over structuren en taal ontzettend goed en is absoluut een meerwaarde voor het
stuk. Het gebruik van de vierde wand is ook goed gedaan. Met ondersteuning van
licht en geluid en de alien-achtige manier van het doorbreken van deze wand is
dit sterk uitgevoerd.
Toekomst
Blijf steun zoeken bij de vakmatig professionele kant van theater, want dit
heeft dit stuk naar een hoog niveau getild.